Kaheti

From KonaPedia

Jump to: navigation, search
Telavi kenti
Enlarge
Telavi kenti

Kaheti (Gürcüce: კახეთი). Doğu Gürcüstan’da bölge (mhare). Kuzeyinde Kafkas Dağları ve küçük dağlık bir bölge olan Tuşeti, doğusunda ve güneyinde Azerbaycan, batısında Kartli bölgesi bulunur. Yaklaşık 11.310 km²’lik bir alanı kaplar. Bölgede 407.000 (2002) kişi yaşar. Sekiz ilçeye ayrılan Kaheti bölgesinin yönetim merkezi Telavi kentidir. Öbür önemli yerleşmeler arasında Siğnaği ve Ahmeta sayılabilir.

Konu başlıkları

Coğarfya

Kaheti, coğrafi açıdan Tsiv-Gombori dağlarıyla İç Kaheti ve Dış Kaheti olarak ikiye bölünmüştür. Bölgenin doğu bölümünü Alazani ırmağı, batı bölümünde İori ırmağı bulunur. Kahetililer, Gürcüce’yi bölgesel bir diyalektle konuşurlar.

 Gareci Manastırı kompleksinden bir görünüm.
Enlarge
Gareci Manastırı kompleksinden bir görünüm.

Tarih

Kaheti, 8. yüzyılda feodal bir prenslikti. 11. yüzyılın başında kısa bir süre birleşik Gürcü krallığının bir parçası oldu. 12. yüzyılın başlarında Kral Kurucu Davit (1089-1125) Kaheti’yi bu krallığın topraklarına kattı. Birleşik Gürcü devletinin parçalanmasından sonra Kaheti 1460’larda ayrı bir krallık haline geldi. 1762’de Kaheti Krallığı komşusu Kartli Krallığı’yla birleşti. Kaheti Krallığı’nın başkenti Telavi, Kartl-Kaheti Krallığı’nın başkenti oldu. İki krallık da İran saldırıları karşısında zayıf düştü. 1801 yılında Çarlık Rusya’sı Kartl-Kaheti'yi topraklarına katarak buradaki yönetime son verdi.

Kaheti, 1918-1921 arasında bağımsız Demokratik Gürcüstan Cumhuriyeti’nin bir parçasıydı. 1922-1936 arasında, başkenti Tiflis olan Transkafkasya Federe Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’nin ve 1936-1991 arasında da Gürcüstan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’nin sınırları içinde yer aldı. 1991 yılından bu yana, bağımsız Gürcüstan’ın yönetsel bölgesidir.

Kültürel varlıklar

Gürcüstan ve Azerbaycan sınırının ortasında alan Gareci Manastırı'nın bir bölümü Kaheti bölgesi sınırları içindedir. Bu manastır kompleksi, 2007 yılında UNESCO'nun geçici Dünya Mirası Listesine alınmıştır. Telavi kenti yakınlarındaki İkalto Manastırı ise 5. yüzyıldan kalmıştır.

Dış bağlantı


Gürcistan'ın Bölgeleri
Özerk Cumhuriyetler: Abhazya1 | Acara
Bölgeler: Guria | İmereti | Kaheti | Kvemo Kartli | Mtsheta-Mtianeti | Raca-Leçhumi ve Kvemo Svaneti | Samegrelo-Zemo Svaneti
Samtshe-Cavaheti | Şida Kartli 2
Bölge Statüsüne Sahip Kent: Tiflis3

Notlar: (1) Fiilen (de facto) ayrı cumhuriyet, hukuken (de jure) özerk cumhuriyettir; (2) Resmi olarak özerk bölge statüsü kaldırılmış olan, ama gününmüzde bir bölümü fiilen ayrı Güney Osetya'yı da içerir; (3) Gürcistan'ın Başkenti.


Gürcistan'ın Tarihsel Bölgeleri
Abhazya | Acara | Cavaheti | Guria | Hereti | Hevi |Hevsureti | İmereti | Kaheti | Kartli | Leçhumi | Mesheti | Mtiuleti | Pşavi | Raça | Samegrelo | Samtshe | Svaneti | Tao-Klarceti | Tuşeti